Wat erin staat
Op 1 juli 2026 waren de Nederlandse opslagen voor 25,4 % gevuld. De opgave was groter dan in andere jaren, omdat Norg en Grijpskerk op 1 april leeg werden opgeleverd toen GasTerra stopte. De brief zet de opslagen op een rij: Norg circa 59 TWh, Bergermeer circa 50 TWh, Grijpskerk circa 24 TWh, de PGI Alkmaar circa 5 TWh en enkele zoutcavernes samen circa 6 TWh, in totaal ongeveer 144 TWh.
Norg is van NAM. De staat heeft afgedwongen dat EBN er één opslagjaar gebruik van mag maken; andere partijen kunnen er dit jaar technisch niet bij. Grijpskerk is door NAM via een open season aangeboden, maar er was nog geen contract met een marktpartij of EBN, en de opslag was tot juli in onderhoud. Bergermeer (TAQA en EBN) staat open voor marktpartijen; hoeveel EBN daar vult, maakt het ministerie niet bekend. Alkmaar is volledig gecontracteerd door EBN als strategische opslag en zou vanaf juli worden gevuld.
EBN begon in april met injecteren en lag volgens de brief op schema om zo nodig 80 TWh op tijd binnen te hebben. Transacties van EBN kunnen pas later in de zomer zichtbaar worden in de vulgraden. Het totaaldoel bleef 115 TWh, berekend op een extreem koude winter die eens in de dertig jaar voorkomt, met uitval van de grootste aanvoerbron.
Het Europese doel voor Nederland was 107 TWh; de Europese Commissie gaf de minister in overweging dat te verlagen naar 92 TWh. De minister corrigeert ook een eerder genoemd cijfer: in het vragenuur van 16 juni noemde ze 60 TWh als gemiddeld winterverbruik uit de opslagen, maar volgens PwC (op basis van GTS) is dat 71 TWh in een normaal temperatuurjaar.
Het PwC-onderzoek is een afwegingskader voor overheidsingrijpen in de gasmarkt, zonder doorrekening van effecten. PwC is kritisch over een grote strategische opslag om prijzen te dempen en waarschuwt voor een 'interventiespiraal': verplichte vulling verdringt commerciële opslag, wat weer meer overheidsingrijpen nodig maakt. PwC noemt het GTS-advies waarop het jaarlijkse vuldoel rust relatief hoog en de aannames conservatief. Voor kwetsbare huishoudens ziet PwC gerichte inkomenssteun als de meest doelmatige maatregel.
Kernpunten
- 01Vulgraad op 1 juli 2026: 25,4 %.
- 02Norg en Grijpskerk werden op 1 april 2026 leeg opgeleverd na het stoppen van GasTerra.
- 03EBN heeft één jaar toegang tot Norg; voor Grijpskerk was op 2 juli nog geen contract.
- 04De Europese Commissie gaf Nederland in overweging het doel te verlagen van 107 naar 92 TWh.
- 05Gemiddeld winterverbruik uit de opslagen is 71 TWh in een normaal jaar, niet 60 TWh zoals eerder in het vragenuur genoemd.
- 06PwC noemt het GTS-vuladvies relatief hoog en waarschuwt voor een interventiespiraal door verplichte vulling.
Letterlijk
“Het Europese vuldoel voor Nederland is 107 TWh. De Europese Commissie heeft mij in overweging gegeven om dit te verlagen tot 92 TWh.”
“EBN is in april direct begonnen met het injecteren van gas in de opslagen en ligt op schema om, indien nodig, 80 TWh op tijd te hebben opgeslagen.”
“Het onderzoek stelt in dit verband dat een «interventiespiraal» dreigt: de verplichte (Europese en Nederlandse) opslagvulling verdringt commerciële opslagactiviteiten, wat de noodzaak van verdere (nationale) overheidsinterventies om gasopslagen te vullen vergroot.”
Wat dit betekent voor de gasvoorraad
Gelezen naast de cijfers van oktober 2026
- Van 25,4 % op 1 juli naar 60,0 % op 3 oktober 2026 (AGSI+) is ongeveer 50 TWh in drie maanden. Het doel van 115 TWh uit deze brief is sindsdien niet meer het richtpunt: op 11 september koos het kabinet voor 64 %, afgerond 93 TWh, vrijwel het getal dat de Commissie in de zomer al noemde.
- De brief legt per opslag uit wie er mag vullen. Wie op Gaspeil Norg ziet vollopen, kijkt in 2026 in feite naar EBN: andere partijen hebben er dit jaar geen toegang.
- De gecorrigeerde 71 TWh is het getal om de wintervoorraad tegen af te zetten. Het kabinet gebruikt in september 70 TWh.