gaspeil.nl
Kijken en luisteren

VideoInterviewDW News13 minEngelstalig

Europa gaat de winter in met 69 procent: prijsrisico of tekort?

Origineel: “Is Europe heading into another energy crisis?”

DW spreekt half september 2026 met Jack Sharples, hoofd gasonderzoek van het Oxford Institute for Energy Studies, over de Europese opslagen die op 69 procent staan waar 85 procent normaal is. Hij rekent voor waarom de winter waarschijnlijk duur wordt maar niet tot tekorten leidt, en waarom de zomer van 2027 nog lastiger kan worden. De beste uitleg in deze kennisbank van hoe de Hormuz-crisis de zomer-winterspread omdraaide.

Video via YouTube. Pas als je op afspelen klikt, wordt er iets van YouTube geladen.

Waar het over gaat

DW opent met de stand: de Europese gasopslagen zijn 69 procent vol, tegen ongeveer 85 procent normaal in deze tijd van het jaar. Qatar, een van de grootste LNG-exporteurs, kan zijn schepen nauwelijks door de Straat van Hormuz krijgen door het conflict met Iran. Zes EU-landen willen optreden tegen overwinsten van energiebedrijven.

Sharples rekent het na. De EU heeft ongeveer 73 miljard kubieke meter in opslag en komt op 1 oktober waarschijnlijk op ongeveer 75. In de winters sinds de Russische inval is er hooguit ongeveer 65 miljard kubieke meter uit de opslagen gehaald. Er zit dus meer in dan er normaal uit gaat. Zijn conclusie: hoge prijzen zijn het grootste risico, niet een fysiek tekort. Wel eindigt Europa ook na een normale winter op 1 april met flink uitgeputte voorraden.

“So, I think the primary concern here is high prices rather than a risk of a physical shortage in the coming winter.”

Vertaald: “Ik denk dus dat de grootste zorg hier hoge prijzen zijn, niet een risico op een fysiek tekort deze winter.”

Jack Sharples

Een echt leveringsprobleem ontstaat volgens hem pas als meerdere dingen samenvallen laat in de winter, wanneer de voorraden al ver zijn gedaald: een koudegolf zoals de 'Beast from the East' eind februari 2018, Hormuz dat dicht blijft, koude in Noordoost-Azië en een onverwachte storing bij een grote LNG-fabriek elders.

Over afhankelijkheid is hij genuanceerd. Europa haalt ongeveer 60 procent van zijn LNG uit de Verenigde Staten, maar dat is iets anders dan het Russische pijpleidinggas van één staatsbedrijf via vaste leidingen. Amerikaanse LNG komt van veel private bedrijven en installaties, en een lading is uitwisselbaar. Qatar leverde vorig jaar maar ongeveer 8 procent van de Europese LNG, maar ongeveer 20 procent van de wereldmarkt. Het wegvallen ervan dreef de prijzen op en trok ladingen uit Noord-Amerika richting Azië.

Daarmee komt hij bij de opslag. In de zomer gaat een groot deel van de Europese import normaal de seizoensopslag in. Dit jaar liet Europa Aziatische kopers ladingen wegkopen en vertraagde het de injectie. Normaal is gas in de zomer goedkoper dan in de winter en verdient een handelaar aan opslaan. In de zomer van 2026 lagen de zomerprijzen door de Hormuz-crisis zelfs iets boven de termijnprijzen voor de winter, waardoor die commerciële prikkel grotendeels verdween. Dat Europa toch vulde, kwam door overheden die met subsidies of boetes op ongebruikte opslagcapaciteit ingrepen.

In de winter kan de overheid weinig meer doen, zegt Sharples. Dan moeten prijssignalen LNG naar Europa halen. De vraag is weinig elastisch: gas is nodig voor verwarming en om wind in het stroomnet op te vangen, en de prijsgevoelige industrie is in 2022 al grotendeels afgehaakt. Hij verwacht dat Europa op 1 april 2027 duidelijk lager uitkomt dan een jaar eerder, en dus in de zomer van 2027 nog meer moet injecteren. Blijft Qatar weg, dan volgt nog een zomer met hoge prijzen.

Kernpunten

  • 01Half september 2026 stonden de EU-opslagen op 69 procent, tegen ongeveer 85 procent normaal.
  • 02De EU had ongeveer 73 miljard kubieke meter in opslag; de grootste winteronttrekking sinds 2022 was ongeveer 65 miljard kubieke meter.
  • 03In de zomer van 2026 lag de zomerprijs iets boven de winterprijs. Daarmee verdween de commerciële reden om te vullen; overheden hielpen met subsidies of boetes.
  • 04Europa haalt ongeveer 60 procent van zijn LNG uit de VS; Qatar leverde ongeveer 8 procent van de Europese LNG, maar 20 procent van de wereldmarkt.
  • 05Een tekort ontstaat pas bij een stapeling laat in de winter: kou hier en in Azië, Hormuz dicht en een uitval elders.
  • 06Een lage stand op 1 april 2027 betekent dat Europa in de zomer van 2027 nog meer LNG moet aantrekken.

Hoofdstukken

Klik op een tijdstip om de opname daar te laten beginnen.

Uit de opname

“That actually pushed the summer prices slightly above the forward prices for the coming winter, which really removed a lot of the commercial incentive to put gas into storage.”

Vertaald: “Dat duwde de zomerprijzen zelfs iets boven de termijnprijzen voor de komende winter, waardoor veel van de commerciële prikkel om gas op te slaan verdween.”

Jack Sharples
“In the summer of 2027, we're going to have to inject even more into storage than we did in the summer of 2026.”

Vertaald: “In de zomer van 2027 zullen we nog meer in de opslag moeten injecteren dan in de zomer van 2026.”

Jack Sharples

Wat er sindsdien veranderde

Stand van zaken, oktober 2026

  • Op 6 oktober 2026 stonden de EU-opslagen samen op 73,0 % (826 TWh), volgens AGSI+ (eigen controle 9 oktober 2026).
  • Nederland zat daar duidelijk onder: 60,0 % op 3 oktober 2026, 86,4 van 144,0 TWh (AGSI+). Kort voor dit interview, op 11 september 2026, verlaagde Nederland zijn vuldoel van 74 % naar 64 %, na een oproep van de Europese Commissie aan alle lidstaten om 10 procentpunt lager te mikken (Rijksoverheid).
Om rekening mee te houdenSharples spreekt over de EU als geheel en in miljard kubieke meter; Gaspeil rekent in TWh en kijkt vooral naar Nederland, dat lager stond dan het Europese gemiddelde. Zijn verwachtingen voor de winter en voor 2027 zijn een analyse, geen voorspelling met zekerheid; ze hangen sterk af van Hormuz en het weer.

Meer over dit onderwerp