Video via YouTube. Pas als je op afspelen klikt, wordt er iets van YouTube geladen.
Waar het over gaat
Om middernacht liep het transitcontract tussen Oekraïne en Rusland af, en Kyiv verlengde het niet. Rusland had geen gas meer aangemeld voor de Oekraïense leidingen en de drukmeters stonden op nul. President Zelensky had al gezegd dat Rusland niet nog meer miljarden mocht verdienen. Het Oekraïense leger hield op dat moment het Russische stadje Sudzha bezet, waar de leiding Oekraïne binnenkomt. Volgens DW mist Oekraïne zo'n 800 miljoen dollar per jaar aan doorvoervergoeding en verliest Gazprom bijna 5 miljard aan verkopen in Europa.
De meeste EU-landen kochten sinds het begin van de oorlog al geen Russisch gas meer. Volgens DW kregen Hongarije, Slowakije, Tsjechië en Oostenrijk nog Russisch gas, via TurkStream onder de Zwarte Zee. Het hardst geraakt was Moldavië, dat het Russische gas via Oekraïne niet kon vervangen en zijn gasverbruik met minstens een derde moest verlagen.
“we will not give them the opportunity to earn additional billions on our blood”
Vertaald: “we geven ze niet de kans om nog meer miljarden te verdienen aan ons bloed”
Journalist Mircea Barbu vertelt vanuit Moldavië dat de autoriteiten zeggen genoeg gas te hebben opgeslagen voor de winter. Het grotere probleem is stroom, die grotendeels uit de afgescheiden regio Transnistrië komt. Rusland zegt dat Moldavië Gazprom zo'n 800 miljoen schuldig is; een internationale audit kwam volgens Barbu op minder dan de helft.
Suriya Jayanti van de Atlantic Council verwacht weinig gevolgen. Er stopte nog zo'n 15 miljard kuub per jaar aan doorvoer, tegen 165 tot 170 miljard kuub die Rusland voor de volledige invasie naar Europa exporteerde. Slowakije haalt de helft van zijn gas uit Rusland, maar Jayanti ziet de klachten van premier Fico vooral als politieke stellingname van een regering die naar Moskou is opgeschoven. Russisch gas komt nog via TurkStream en als LNG; volgens haar is de Europese import van Russisch LNG sinds de invasie met ongeveer 20 % gestegen. De EU had voor die winter voldoende gas opgeslagen.
Kernpunten
- 01Op 1 januari 2025 stopte de doorvoer van Russisch gas door Oekraïne na afloop van het transitcontract.
- 02Er ging toen nog zo'n 15 miljard kuub per jaar door Oekraïne; voor de invasie exporteerde Rusland 165 tot 170 miljard kuub naar Europa (Jayanti).
- 03Oekraïne mist volgens DW ongeveer 800 miljoen dollar per jaar aan doorvoervergoeding.
- 04Russisch gas bleef de EU bereiken via TurkStream en als LNG; de import van Russisch LNG lag volgens Jayanti ongeveer 20 % hoger dan voor de invasie.
- 05Moldavië moest zijn gasverbruik met minstens een derde verlagen.
- 06Slowakije haalde de helft van zijn gas uit Rusland.
Hoofdstukken
Klik op een tijdstip om de opname daar te laten beginnen.
Uit de opname
“at this point in the war and in the European reduction of its imports of Russian energy products there really isn't a lot left”
Vertaald: “op dit punt in de oorlog, en na de Europese afbouw van Russische energie-import, is er echt niet veel meer over”
Wat er sindsdien veranderde
Stand van zaken, oktober 2026
- Op 26 januari 2026 namen de EU-lidstaten de verordening aan die Russisch gas uitfaseert: LNG-import is verboden vanaf begin 2027, pijpleidinggas vanaf het najaar van 2027.
- Begin maart 2026 stopte Qatar met de productie van LNG door de oorlog rond Iran en schoot de Europese gasprijs omhoog. De Europese Commissie riep de lidstaten in maart 2026 op hun vuldoel 10 procentpunt te verlagen; Nederland ging op 11 september 2026 van 74 % naar 64 % (rijksoverheid.nl).
